Gagnsæi verðlagningar á Íslandi (2026)
Um þessa grein
Byggt á lögum frá Alþingi, reglugerðum og opinberum leiðbeiningum. Skrifað á einföldu máli til almenns skilnings — þetta er fræðsluefni, ekki lögfræðiráðgjöf. Ritstjórnarreglur okkar
Í hverju felst þessi réttur?
Íslensk lög gera kröfu um að fyrirtæki séu gegnsæ um verðlagningu:
- Allar auglýsingar verða að vera studdar gögnum — fullyrðingar um verð, afslátt og sparnað verða að vera sannar.
- Reglugerð nr. 366/2008 setur reglur um hvernig útsölu- og afsláttarverð skal birta.
- Bannað er að veita rangar upplýsingar til að hafa áhrif á kaupákvarðanir — þar með talið villandi fullyrðingar um „fyrra verð".
- Neytendastofa hefur eftirlit með auglýsingaháttum og tekur þátt í samræmdum eftirlitsaðgerðum ESB gegn netverslunum.
Hvenær á það við?
- Þú telur að fyrirtæki birti villandi verð, falska afslætti eða föld gjöld.
Hvað skal gera ef þig grunar að fyrirtæki noti villandi verð eða falska afslætti á Íslandi
- Tilkynntu málið til Neytendastofu.
- Taktu skjámyndir eða ljósmyndir af villandi verðlagningu sem sönnunargagn.
Hvað áttu EKKI að gera?
- Ekki gera ráð fyrir að „útsöluverð" séu alltaf raunveruleg — kannaðu hvort upprunalega verðið hafi raunverulega verið rukkað áður en afsláttur var gefinn.
Um Neytendaréttindi
Ef vara sem þú kaupir á Íslandi er gölluð, veita lög um neytendakaup (Lög nr. 48/2003) þér tveggja ára kvörtunarfrest (5 ár fyrir vörur með lengri endingartíma) — gallar sem koma fram á fyrstu 6 mánuðunum eru taldir hafa verið til staðar við sölu. Kaup á netinu, í síma eða við dyrnar veita 14 daga afturköllunarrétt samkvæmt lögum um neytendasamninga (Lög nr. 16/2016). Villandi auglýsingar og föld gjöld eru bönnuð samkvæmt lögum nr. 57/2005, sem Neytendastofa framfylgir. Óleyst deilumál fara til Kærunefndar vöru- og þjónustukaupa; kvartanir vegna banka og fjármála fara til Seðlabanka Íslands.
Algengar spurningar
Eru falskir afslættir ólöglegir á Íslandi?
Já. Samkvæmt lögum nr. 57/2005 og reglugerð nr. 366/2008 er bannað að veita rangar upplýsingar til að hafa áhrif á kaupákvarðanir — þar með talið villandi fullyrðingar um „fyrra verð" fyrir útsölu. Allar auglýsingar verða að vera studdar gögnum.
Hver framfylgir reglum um gagnsæi verðlagningar á Íslandi?
Neytendastofa. Hún fylgist með auglýsingaháttum og tekur einnig þátt í samræmdum eftirlitsaðgerðum ESB gegn netverslunum. Neytendur geta tilkynnt villandi verð, falska afslætti eða föld gjöld beint til stofnunarinnar.
Hvaða sönnunargögn þarf ég til að tilkynna villandi verð á Íslandi?
Taktu skjámyndir eða ljósmyndir af villandi verðlagningu sem sönnunargagn — sem sýna auglýstan afslátt, fullyrt „upprunalegt" verð og hvers konar falin gjöld. Sendu þau til Neytendastofu ásamt lýsingu á málinu.
What is the gagnsæi verðlagningar right in Ísland?
Íslensk lög gera kröfu um að fyrirtæki séu gegnsæ um verðlagningu:Allar auglýsingar verða að vera studdar gögnum — fullyrðingar um verð, afslátt og sparnað verða að vera sannar.Reglugerð nr. 366/2008 setur reglur um hvernig útsölu- og afsláttarverð skal birta.Bannað er að veita rangar upplýsingar til að hafa áhrif á kaupákvarðanir — þar með talið villandi fullyrðingar um „fyrra verð".Neytendastofa hefur eftirlit með auglýsingaháttum og tekur þátt í samræmdum eftirlitsaðgerðum ESB gegn netverslunum.
Hvenær á það við — gagnsæi verðlagningar?
Þú telur að fyrirtæki birti villandi verð, falska afslætti eða föld gjöld.
Hvað á ég að gera ef ég held að verslun auglýsi rangt afsláttarverð eða feli gjöld á Íslandi?
Tilkynntu málið til Neytendastofu.Taktu skjámyndir eða ljósmyndir af villandi verðlagningu sem sönnunargagn.
Hvað áttu EKKI að gera — gagnsæi verðlagningar?
Ekki gera ráð fyrir að „útsöluverð" séu alltaf raunveruleg — kannaðu hvort upprunalega verðið hafi raunverulega verið rukkað áður en afsláttur var gefinn.